Kazakistan'daki ham maddeler, yeni nesil
bataryaların üretiminde ve hidrojen enerjisi teknolojilerinin geliştirilmesinde kullanılabilir. Yerli bilim insanları bu projeyi Astana'da düzenlenen INESS-2026 Uluslararası Konferansı'nda
tanıttı. Konferans, Avrupa, Asya,
Afrika ve Amerika'dan 10'u aşkın ülkenin önde gelen uzmanlarını bir araya getirdi.
Katılımcılar, önümüzdeki yıllarda enerji sektörünü dönüştürme potansiyeline
sahip teknolojileri ele aldılar. Konferansın odak noktalarını yeni nesil bataryalar, enerji depolama
sistemleri, yapay zeka
destekli teknolojiler, akıllı sensörler ve zorlu çalışma koşullarına dayanıklı
ileri malzemeler oluşturdu. Araştırmacılara göre, bu teknolojiler gelecekte
küresel enerji sektörünün ve yüksek teknoloji sanayisinin temelini oluşturacak.
Aliya Mukanova, Nazarbayev Üniversitesi Baş Araştırmacısı:
«Nadir toprak elementlerinin farklı teknoloji ve enerji
alanlarında kullanımı üzerine çalışmalar yürütüyoruz. Bu alandaki programımızı
yakın gelecekte hayata geçirmeyi planlıyoruz. Geliştirilen malzemeler hidrojen
enerjisi için kullanılan katalizörlerde ve özellikle üzerinde yoğun şekilde
çalıştığımız süper iletkenlerde kullanılacak. Amacımız bu teknolojileri
geliştirme aşamasından üretim sürecine taşımaktır».
Konferansta 100'ün üzerinde bilimsel çalışma tanıtıldı. Bunlar arasında
yabancı araştırmacıların projeleri de yer aldı. Rus bilim insanları ise suyun
elektrolizi yöntemiyle «yeşil
hidrojen» üretimine yönelik
bir teknoloji sundu. Bu yöntem, yenilenebilir enerji kaynaklarından elde edilen
elektrik kullanılarak çevre dostu yakıt üretimine olanak sağlıyor. Ayrıca yapay
zeka, en uygun malzemelerin belirlenmesine yardımcı olarak teknolojinin
maliyetini düşürüyor ve verimliliğini artırıyor.
Sergey Levçenko, Skolkovo Bilim ve Teknoloji Enstitüsü
Doçenti, Rusya:
«Elektrik yenilenebilir enerji kaynaklarından
üretildiğinde, hidrojen karbon dioksit ve diğer sera gazı emisyonları oluşmadan
elde edilebiliyor. Kazakistan'ın gelecekte yeşil hidrojene ihtiyaç
duyması halinde, geliştirdiğimiz malzemeler bu alanda kullanılabilir. Hidrojen
birçok farklı sektörde değerlendirilmektedir. Doğrudan yakıt olarak
kullanılabildiği gibi, hidrojen enerjisi sistemlerinin temelini de oluşturuyor.
Ayrıca kimya sanayisinde
de yaygın şekilde kullanılmaktadır».
Çeviren: Körkem Nigmetullina

